TCK 188/4-a kapsamındaki maddeler nelerdir?

TCK 188/4-a bendi, cezanın yarı oranında artırılmasını gerektiren belirli ağır uyuşturucu ve uyarıcı maddeleri sayar. Bu maddeler şunlardır: Birincisi, klasik ağır uyuşturucular: eroin, kokain, morfin ve bazmorfin. Bunlar, bağımlılık ve zarar potansiyeli en yüksek maddelerden olduğundan, bunlarla işlenen ticaret suçu daha ağır cezalandırılır. İkincisi, sentetik kannabinoidler: bonzai olarak bilinen sentetik kannabinoid maddeler ve türevleri de bu bent kapsamındadır. İyi bilinen zararlı etkileri nedeniyle bu maddeler de ağırlaştırıcı sebep olarak düzenlenmiştir. Üçüncüsü, metamfetamin: metamfetamin, 7445 sayılı Kanun ile (5 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe girmek üzere) TCK 188/4-a kapsamına eklenmiştir; bu tarihten sonra işlenen metamfetamin ticareti suçlarında da yarı oranında artırım uygulanır. Kapsam dışında kalan önemli bir madde ise esrardır: esrar, bu bentte sayılan maddeler arasında yer almaz; bu nedenle esrar ticaretinde TCK 188/4-a nedeniyle yarı oranında artırım yapılamaz (esrarda ceza, temel fıkra üzerinden belirlenir). Bu ayrım, uygulamada büyük önem taşır: çünkü ele geçen maddenin eroin, kokain, metamfetamin gibi bu bent kapsamındaki bir madde mi, yoksa esrar gibi kapsam dışı bir madde mi olduğu, cezanın alt sınırını doğrudan (örneğin 10 yıldan 15 yıla) değiştirir. Bu nedenle uyuşturucu ticareti davalarında, ele geçen maddenin türünün kriminal inceleme (ekspertiz) ile doğru biçimde belirlenmesi ve bu bendin uygulanıp uygulanmayacağının değerlendirilmesi, savunma açısından kritik öneme sahiptir.

Metamfetamin TCK 188/4-a kapsamına ne zaman girdi (suç tarihi kriteri)?

Metamfetamin, 5 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe giren 7445 sayılı Kanun ile TCK 188/4-a kapsamına alınmıştır; bu nedenle metamfetamin ticaretinde yarı oranında artırımın uygulanıp uygulanmayacağı, suçun işlendiği tarihe göre değişir. Bu durum, ceza hukukunun temel ilkelerinden biri olan 'lehe kanun uygulaması' ile doğrudan ilgilidir: Suç tarihi 5 Nisan 2023 ve sonrasında olan metamfetamin dosyalarında: metamfetamin artık bu bent kapsamında olduğundan, ticaret suçunda cezaya yarı oranında artırım uygulanır. Suç tarihi 5 Nisan 2023'ten önce olan metamfetamin dosyalarında: metamfetamin, suç tarihinde henüz bu bent kapsamında bulunmadığından, sanık lehine kural (lehe kanun) gereği bu yarı oranındaki artırım uygulanamaz. Yani metamfetamin suçun işlendiği tarihte TCK 188/4-a'da sayılmıyorsa, sonradan yapılan bu ekleme geçmişe yürütülerek sanığın aleyhine uygulanamaz. Bunun nedeni, Anayasa ve ceza hukukunun temel ilkelerinden olan 'suçta ve cezada kanunilik' ile 'aleyhe kanunun geçmişe yürümemesi (lehe kanunun uygulanması)' ilkeleridir; bir fiil işlendiği tarihte yürürlükte olmayan ağırlaştırıcı bir hükümle sonradan daha ağır cezalandırılamaz. Bu nedenle metamfetamin dosyalarında suç tarihinin tespiti, cezanın belirlenmesinde son derece önemlidir; suç tarihi 5 Nisan 2023 öncesiyse yarı artırım uygulanmaz ve bu, sanık açısından ceza miktarında önemli bir fark yaratır. Bu nedenle metamfetamin suçlamalarında suç tarihinin ve lehe kanun değerlendirmesinin bir ceza avukatıyla titizlikle incelenmesi büyük önem taşır.

Esrar ticaretinde TCK 188/4-a yarı oranında artırım uygulanır mı?

Hayır, esrar TCK 188/4-a bendinde sayılan maddeler arasında yer almadığından, esrar ticaretinde bu bent nedeniyle yarı oranında ceza artırımı uygulanamaz. Yani esrar ticareti suçunda ceza, TCK 188/4-a'daki ağırlaştırıcı sebep olmaksızın, temel fıkra (uyuşturucu ticareti için TCK 188/3) üzerinden belirlenir. Bunun nedeni şudur: TCK 188/4-a bendi, cezanın yarı oranında artırılmasını yalnızca eroin, kokain, morfin, bazmorfin, sentetik kannabinoid ve metamfetamin gibi belirli ve daha tehlikeli maddeler için öngörmüştür. Esrar bu listede sayılmadığından, esrar ticaretinde bu artırım gündeme gelmez. Bu ayrımın pratik sonucu büyüktür: aynı miktarda ve aynı koşullarda işlenen bir ticaret suçunda, ele geçen madde eroin/kokain/metamfetamin ise ceza yarı oranında artarken (örneğin alt sınır 10 yıldan 15 yıla çıkarken), madde esrar ise bu artırım uygulanmaz ve ceza temel fıkra üzerinden (alt sınır 10 yıl) belirlenir. Ancak şunu da belirtmek gerekir: esrar ticaretinde TCK 188/4-a uygulanmasa bile, diğer nitelikli hâller (suçun üç veya daha fazla kişiyle/örgütle işlenmesi, çocuğa satılması, okul yakınında işlenmesi gibi) esrar ticaretinde de cezayı artırabilir. Yani esrar için sadece madde türüne dayalı (188/4-a) artırım uygulanmaz; ancak diğer nitelikli hâller esrarda da geçerlidir. Bu nedenle uyuşturucu ticareti davalarında, ele geçen maddenin türü (esrar mı, yoksa 188/4-a kapsamındaki bir madde mi olduğu), cezanın belirlenmesinde önemli bir farktır ve doğru tespit edilmesi gerekir. Madde türünün doğru belirlenmesi ve hangi nitelikli hâllerin uygulanacağının değerlendirilmesi için bir ceza avukatından destek alınması yararlıdır.

Metamfetamin, Eroin ve Kokain Ticaretinde Yarı Oranında Ceza Artırımı (TCK 188/4-a)

Q: TCK 188 yatarı nedir (ne kadar yatılır)?

TCK 188 uyuşturucu imal ve ticareti suçundan verilen hapis cezasının ne kadarının fiilen cezaevinde çekileceği (yatar), verilen ceza miktarından farklıdır ve infaz (koşullu salıverilme ve denetimli serbestlik) hükümlerine göre hesaplanır; ayrıca uyuşturucu ticareti suçları, infaz açısından bazı suçlar için öngörülen daha ağır rejime tabi olabilir. Genel çerçeve şöyledir: Hükümlü, cezasının kanunda belirlenen belirli bir oranını cezaevinde çektikten sonra koşullu salıverilmeden yararlanabilir. Ancak uyuşturucu imal ve ticareti (TCK 188) suçları, infaz mevzuatında bazı suçlar için öngörülen daha ağır infaz rejimine tabi olabildiğinden, bu suçlarda koşullu salıverilme için cezanın daha yüksek bir oranının infaz kurumunda geçirilmesi ve denetimli serbestlik sürelerinin farklı uygulanması söz konusu olabilir; yani bu suçlarda yatar, birçok suça göre daha uzundur. TCK 188/4-a'daki yarı oranındaki artırım da yatarı doğrudan etkiler: madde eroin, kokain, metamfetamin gibi bu bent kapsamındaysa, ceza yarı oranında arttığı için (örneğin 10 yıl yerine 15 yıl) fiilen çekilecek süre de uzar. Kesin yatar süresini etkileyen faktörler; verilen ceza miktarı, TCK 188/4-a gibi artırımların uygulanıp uygulanmadığı, hükmün kesinleştiği tarihteki infaz mevzuatı, tekerrür durumu ve varsa etkin pişmanlık indirimidir. İnfaz mevzuatı zaman içinde değiştiğinden ve uyuşturucu suçlarına özgü kurallar bulunduğundan, belirli bir cezanın yatarının ne kadar olacağı, hükmün kesinleştiği tarihteki kurallara ve somut duruma göre belirlenir. Bu nedenle 'TCK 188'den şu kadar ceza alan ne kadar yatar' sorusunun tek ve sabit bir cevabı yoktur; kesin hesap için güncel infaz mevzuatı çerçevesinde bir avukattan destek alınması gerekir.

Q: Metamfetamin (met) satmanın cezası nedir?

Metamfetamin (halk arasında 'met' olarak bilinir) satmak, uyuşturucu madde ticareti (TCK 188/3) suçunu oluşturur ve metamfetaminin TCK 188/4-a kapsamında olması nedeniyle ceza yarı oranında artırılır; bu da çok ağır bir hapis cezası anlamına gelir. Cezanın hesaplanışı şöyledir: Öncelikle, uyuşturucu ticareti suçunun temel cezası (TCK 188/3) 10 yıldan az olmamak üzere hapis ve 1.000 günden 20.000 güne kadar adli para cezasıdır. Metamfetamin, 5 Nisan 2023'ten sonra işlenen suçlarda TCK 188/4-a kapsamında olduğundan, bu temel cezaya yarı oranında (yüzde elli) artırım yapılır. Yani metamfetamin ticaretinde hapis cezasının alt sınırı fiilen 15 yıla çıkar. Cezayı daha da artıran hâller de vardır: suçun üç veya daha fazla kişiyle ya da suç örgütü faaliyeti çerçevesinde işlenmesi, satılan kişinin çocuk olması, suçun okul, yurt, ibadethane gibi yerlerin çevresinde işlenmesi gibi durumlarda ceza daha da yükselir. Önemli bir husus: suç tarihi 5 Nisan 2023'ten önceyse, metamfetamin o tarihte henüz TCK 188/4-a kapsamında olmadığından, sanık lehine kural gereği yarı oranındaki artırım uygulanmaz; bu durumda ceza, temel fıkra (188/3) üzerinden belirlenir. Ayrıca, kişinin gerçekten satış/ticaret amacı taşıyıp taşımadığı da önemlidir: eğer metamfetamin kişisel kullanım amaçlıysa ve ticaret kastı ispatlanamıyorsa, eylem ticaret (188) değil, kullanma (TCK 191) suçu sayılabilir ve ceza 2-5 yıla iner. Bu nedenle metamfetamin satma suçlamasında; suç tarihi, ticaret kastının ispatı ve madde türünün tespiti belirleyicidir. Bu ağır cezalı suçta mutlaka bir ceza avukatından destek alınmalıdır. Bu içerik hiçbir biçimde uyuşturucu ticaretini teşvik etmez; yalnızca hukuki durumu açıklar.

Q: Yargıtay'a göre metamfetamin kişisel kullanım sınırı nedir?

Metamfetamin bakımından da, diğer uyuşturucu maddelerde olduğu gibi, kişisel kullanım (içicilik) sınırı; kişinin ticaret amacı olmaksızın kendi kullanımı için makul sayılabilecek miktarı ifade eder ve bu sınır, Adli Tıp Kurumu verileri ile Yargıtay içtihatları esas alınarak değerlendirilir. Bu değerlendirmede dikkate alınan hususlar şunlardır: Miktar: ele geçirilen metamfetamin miktarının, kişinin yalnızca kendi kullanımı için taşıyabileceği makul ve olağan bir miktarda olup olmadığı değerlendirilir. Miktar kişisel kullanım sınırındaysa ve ticaret delili yoksa, eylem kullanma (TCK 191) kapsamında değerlendirilebilir. Diğer bulgular: yalnızca miktar değil; maddenin satışa hazır biçimde paketlenmiş (fişeklenmiş) olup olmadığı, yanında hassas terazi, çok sayıda paket, satışa işaret eden nakit para gibi bulguların bulunup bulunmadığı da ticaret/kullanma ayrımında dikkate alınır. Önemli bir not: metamfetamin için kesin ve sabit bir gram rakamı kanunda yer almaz; kişisel kullanım sınırı, maddenin türüne, kişinin kullanım alışkanlığına ve somut olayın koşullarına göre, Adli Tıp raporları ve Yargıtay kararlarıyla şekillenen bir ölçüttür. Ele geçen metamfetamin miktarı kişisel kullanım sınırının çok üzerindeyse ve ticaret bulguları varsa, eylem ticaret (TCK 188/3) sayılır ve metamfetaminin TCK 188/4-a kapsamında olması nedeniyle ceza ağırlaşır. Buna karşılık miktar sınırdaysa, kişi kullanıcıysa ve ticaret delili yoksa, şüpheden sanık yararlanır ilkesi gereği eylem daha lehe olan kullanma (TCK 191) olarak değerlendirilebilir. Bu nedenle metamfetamin dosyalarında, miktarın ve ticaret kastının kişisel kullanım sınırı çerçevesinde titizlikle değerlendirilmesi, suçun niteliği ve cezası açısından belirleyicidir. Bu içerik, uyuşturucu kullanımını teşvik etmez; yalnızca hukuki değerlendirmeyi açıklar.

Q: TCK 188/4-a artırımı temel cezaya nasıl eklenir?

TCK 188/4-a'daki yarı oranındaki artırım, bağımsız bir ceza değil; önce belirlenen temel cezanın üzerine eklenen bir nitelikli hâl (ağırlaştırıcı sebep) olarak hesaplanır. Hesaplama sırası şöyledir: Birincisi, temel ceza belirlenir: mahkeme önce, suçun türüne göre TCK 188'in ilgili fıkrasından temel cezayı tayin eder. Örneğin yurt içinde satış/nakil/depolama gibi ticaret fiillerinde TCK 188/3 (10 yıldan az olmamak üzere hapis); imal, ithal veya ihraç gibi fiillerde ise TCK 188/1 uygulanır. Mahkeme, somut olayın özelliklerine göre alt sınırdan başlayarak temel cezayı belirler. İkincisi, madde türüne göre artırım yapılır: ele geçen madde TCK 188/4-a kapsamındaki türlerden (eroin, kokain, morfin, bazmorfin, sentetik kannabinoid, metamfetamin) ise, birinci adımda bulunan temel cezanın üzerine yarı oranında (yüzde elli) ekleme yapılır. Örneğin temel ceza 12 yıl olarak belirlenmişse, yarı oranında artırımla ceza 18 yıla çıkar. Üçüncüsü, varsa diğer artırımlar ve indirimler uygulanır: bunun ardından, varsa diğer nitelikli hâller (örgütle işleme, çocuğa satma gibi) ile etkin pişmanlık, takdiri indirim gibi indirim sebepleri sırasıyla uygulanarak nihai ceza belirlenir. Yani TCK 188/4-a artırımı, cezanın en baştan yüksek belirlenmesini değil; belirlenen temel cezanın yarısı kadar artırılmasını ifade eder. Bu nedenle nihai cezanın doğru hesaplanabilmesi için, hem temel cezanın hem de artırım ve indirim sebeplerinin doğru sırayla ve doğru oranlarla uygulanması gerekir. Bu teknik hesaplama, cezanın miktarını doğrudan etkilediğinden, bir ceza avukatı tarafından titizlikle takip edilmesi büyük önem taşır.

Ceza Hukuku

Yayınlayan

Parla Hukuk & Danışmanlık

25 Eylül 2026

Açık 25 Eylül 2026

METAMFETAMİN, EROİN VE KOKAİN TİCARETİNDE YARI ORANINDA CEZA ARTIRIMI (TCK 188/4-a)Türk Ceza Kanunu (TCK) Madde 188/4-a uyarınca, uyuşturucu veya uyarıcı madde ticaretinin belirli maddelerle işlenmesi hâlinde verilecek ceza yarı oranında artırılır.

Bu nitelikli hâlle ilgili bilinmesi gereken temel hususlar şunlardır:

Kapsamdaki Maddeler: Eroin, kokain, morfin, bazmorfin; sentetik kannabinoid (bonzai); metamfetamin.
Metamfetamin Tarihi: 5 Nisan 2023’te 7445 sayılı Kanun ile kapsama alınmıştır.
Suç Tarihi Kriteri: 5 Nisan 2023 öncesi metamfetamin dosyalarında sanık lehine artırım uygulanmaz.
Esrar İstisnası: Esrar bu bent kapsamında değildir, esrar ticaretinde bu artırım yapılamaz.

Bu İçerik Hukuki Bilgilendirme Amaçlıdır: Buradaki bilgiler, TCK 188/4-a nitelikli hâlini açıklamak amacıyla, kamuya açık mevzuata dayanılarak verilmiştir. Uyuşturucu ticareti ve kullanımı suçtur. Bu içerik hiçbir biçimde uyuşturucu ticaretini ya da kullanımını teşvik etmez. Bağımlılıkla mücadelede sağlık kuruluşları ve 191 danışma hattı destek sunar.

BU YAZIMIZDA NELER BULACAKSINIZ

TCK 188/4-a Nedir? (Yarı Oranında Artırım)
Kapsamdaki Maddeler
Metamfetamin ve Suç Tarihi Kriteri
Esrar İstisnası
Artırım Temel Cezaya Nasıl Eklenir?
Metamfetamin (Met) Satmanın Cezası
Metamfetamin Kişisel Kullanım Sınırı
TCK 188’in Yatarı
Sıkça Sorulan Sorular

Yarı OranındaCeza artırımı

10 → 15 YılAlt sınır etkisi

5 Nisan 2023Metamfetamin tarihi

Esrar HariçKapsamda değil

TCK 188/3 uyuşturucu ticareti suçunun temel cezası ve alt sınırı için: TCK 188/3 Uyuşturucu Ticareti Cezası ve Alt Sınırı

TCK 188/4-a Nedir? (Yarı Oranında Artırım)

TCK 188/4-a, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti (TCK 188) suçunun, kanunda sayılan belirli ve daha tehlikeli maddelerle işlenmesi hâlinde, verilecek cezanın yarı oranında artırılmasını öngören bir nitelikli hâldir. Yani bu bent, uyuşturucunun türüne göre cezanın ağırlaştırıldığı bir düzenlemedir. Bu maddelerle işlenen ticaret suçunda önce temel ceza belirlenir, ardından yarı oranında (yüzde elli) artırım yapılır. Örneğin ticaret suçunda alt sınır 10 yılken, madde bu bent kapsamındaysa fiilen 15 yıla çıkar.

“Uyuşturucu veya uyarıcı maddenin eroin, kokain, morfin, bazmorfin, sentetik kannabinoid ve türevleri, sentetik katinon ve türevleri, sentetik opioid ve türevleri veya amfetamin ve türevleri … olması hâlinde verilecek ceza yarı oranında artırılır.”
5237 SAYILI TÜRK CEZA KANUNU MADDE 188/4-a — NİTELİKLİ HALLER (MADDE TÜRÜ)

Kapsamdaki Maddeler

TCK 188/4-a KAPSAMINDAKİ MADDELER (YARI ARTIRIM)

Eroin, kokain, morfin, bazmorfin (klasik ağır uyuşturucular)
Sentetik kannabinoid ve türevleri (bonzai vb.)
Metamfetamin (7445 sayılı Kanun ile eklenmiştir)

Madde Türü Alt Sınırı Doğrudan Değiştirir: Bu bent kapsamındaki maddelerle işlenen ticaret suçunda ceza yarı oranında arttığından, alt sınır fiilen 10 yıldan 15 yıla çıkar. Bu nedenle ele geçen maddenin eroin, kokain, metamfetamin gibi bu bentte sayılanlardan mı, yoksa esrar gibi kapsam dışı bir madde mi olduğu, cezanın alt sınırını doğrudan belirler. Maddenin türünün kriminal inceleme (ekspertiz) ile doğru tespiti bu nedenle kritiktir.

Metamfetamin ve Suç Tarihi Kriteri

Metamfetamin 5 Nisan 2023’te Eklendi

Metamfetamin, 5 Nisan 2023 tarihinde yürürlüğe giren 7445 sayılı Kanun ile TCK 188/4-a kapsamına alınmıştır. Bu tarihten sonra işlenen metamfetamin ticareti suçlarında yarı oranında artırım uygulanır. Ancak suç tarihi 5 Nisan 2023’ten önce olan metamfetamin dosyalarında, metamfetamin o tarihte henüz bu bent kapsamında olmadığından, sanık lehine kural (lehe kanun) gereği bu yarı oranındaki artırım uygulanamaz.

Lehe Kanun İlkesi: Aleyhe Hüküm Geçmişe Yürümez: Bir fiil, işlendiği tarihte yürürlükte olmayan ağırlaştırıcı bir hükümle sonradan daha ağır cezalandırılamaz. Bu, Anayasa ve ceza hukukunun temel ilkelerinden olan “suçta ve cezada kanunilik” ile “aleyhe kanunun geçmişe yürümemesi” ilkelerinin gereğidir. Bu nedenle metamfetamin dosyalarında suç tarihinin tespiti, cezanın belirlenmesinde son derece önemlidir: suç tarihi 5 Nisan 2023 öncesiyse yarı artırım uygulanmaz ve bu, sanık açısından ceza miktarında önemli bir fark yaratır.

Esrar İstisnası

Esrar Ticaretinde 188/4-a Artırımı Yapılamaz: Esrar, TCK 188/4-a bendinde sayılan maddeler arasında yer almaz. Dolayısıyla esrar ticaretinde bu bent nedeniyle yarı oranında ceza artırımı uygulanamaz. Esrar ticareti suçunda ceza, bu ağırlaştırıcı sebep olmaksızın temel fıkra (TCK 188/3) üzerinden belirlenir. Yani aynı koşullarda işlenen bir ticaret suçunda, ele geçen madde eroin/kokain/metamfetamin ise ceza yarı oranında artarken (alt sınır 10 yıldan 15 yıla), madde esrar ise bu artırım uygulanmaz (alt sınır 10 yıl). Ancak esrar ticaretinde de diğer nitelikli hâller (örgütle işleme, çocuğa satma, okul yakınında işleme gibi) cezayı artırabilir. Yalnızca madde türüne dayalı (188/4-a) artırım esrarda uygulanmaz.

Madde Türü	TCK 188/4-a Artırımı	Alt Sınır (Ticaret)
Eroin, kokain, morfin, bazmorfin	Uygulanır (yarı artırım)	Fiilen 15 yıl
Sentetik kannabinoid (bonzai)	Uygulanır (yarı artırım)	Fiilen 15 yıl
Metamfetamin (5 Nisan 2023 sonrası)	Uygulanır (yarı artırım)	Fiilen 15 yıl
Metamfetamin (5 Nisan 2023 öncesi)	Uygulanmaz (lehe kanun)	10 yıl
Esrar	Uygulanmaz (kapsam dışı)	10 yıl

Artırım Temel Cezaya Nasıl Eklenir?

Temel Ceza Belirlenir

Mahkeme önce, fiilin türüne göre TCK 188’in ilgili fıkrasından (ticarette 188/3, imal/ithal/ihraçta 188/1) temel cezayı, alt sınırdan başlayarak belirler.

Madde Türüne Göre Yarı Artırım

Madde 188/4-a kapsamındaysa (eroin, kokain, metamfetamin vb.), temel cezanın üzerine yarı oranında ekleme yapılır. Örnek: temel ceza 12 yıl → artırımla 18 yıl.

Diğer Artırım ve İndirimler

Varsa diğer nitelikli hâller (örgüt, çocuğa satma) ve etkin pişmanlık/takdiri indirim sırasıyla uygulanarak nihai ceza belirlenir.

Metamfetamin (Met) Satmanın Cezası

Met Satmak: Temel Ceza + Yarı Artırım (Fiilen 15 Yıl): Metamfetamin (“met”) satmak, uyuşturucu ticareti (TCK 188/3) suçunu oluşturur. Temel ceza 10 yıldan az olmamak üzere hapis ve 1.000-20.000 gün adli para cezasıdır. Metamfetamin 5 Nisan 2023 sonrası işlenen suçlarda TCK 188/4-a kapsamında olduğundan, bu temel cezaya yarı oranında artırım yapılır ve alt sınır fiilen 15 yıla çıkar. Suç tarihi 5 Nisan 2023 öncesiyse artırım uygulanmaz. Ayrıca metamfetamin kişisel kullanım amaçlıysa ve ticaret kastı ispatlanamıyorsa, eylem kullanma (TCK 191) sayılabilir ve ceza 2-5 yıla iner.

Ticaret mi kullanma mı ayrımı ve kişisel kullanım sınırı için: Adli Tıp Kriterlerine Göre Kişisel Kullanım Sınırları | TCK 188 ile TCK 191 Farkları

Metamfetamin Kişisel Kullanım Sınırı

Kesin Gram Yok, Adli Tıp ve Yargıtay Belirler

Metamfetamin için de, diğer maddelerde olduğu gibi kişisel kullanım (içicilik) sınırı, kişinin ticaret amacı olmaksızın kendi kullanımı için makul sayılabilecek miktarı ifade eder ve Adli Tıp Kurumu verileri ile Yargıtay içtihatları esas alınarak değerlendirilir. Kanunda metamfetamin için sabit bir gram rakamı yer almaz. Sınır, maddenin türüne, kişinin kullanım alışkanlığına ve somut olayın koşullarına göre belirlenir. Ele geçen miktar kişisel kullanım sınırındaysa ve ticaret delili (paketleme, terazi, satış mesajı) yoksa, eylem kullanma (TCK 191) sayılabilir. Miktar sınırı çok aşıyor ve ticaret bulguları varsa, ticaret (TCK 188/3) sayılır ve metamfetaminin 188/4-a kapsamında olması nedeniyle ceza ağırlaşır. Ticaret kastı kesin ispatlanamıyorsa şüpheden sanık yararlanır ilkesi gündeme gelir.

Ticaret kastının kesin ispatlanamadığı hâllerde şüpheden sanık yararlanır ilkesi için: Şüpheden Sanık Yararlanır İlkesi ve Uyuşturucu Suçları

TCK 188’in Yatarı

188/4-a Artırımı Yatarı da Uzatır

TCK 188 suçundan verilen hapis cezasının fiilen çekilecek kısmı (yatar), verilen ceza miktarından farklıdır ve infaz (koşullu salıverilme ve denetimli serbestlik) hükümlerine göre hesaplanır. Uyuşturucu ticareti suçları daha ağır infaz rejimine tabi olabildiğinden, bu suçlarda yatar birçok suça göre daha uzundur. TCK 188/4-a’daki yarı oranındaki artırım da yatarı doğrudan etkiler: madde eroin, kokain, metamfetamin gibi bu bent kapsamındaysa, ceza yarı oranında arttığı için (örneğin 10 yıl yerine 15 yıl) fiilen çekilecek süre de uzar. Kesin yatar süresi; verilen ceza miktarına, 188/4-a gibi artırımların uygulanıp uygulanmadığına, hükmün kesinleştiği tarihteki infaz mevzuatına, tekerrür ve etkin pişmanlık durumuna göre belirlenir.

ÖNEMLİ — MADDE TÜRÜ VE SUÇ TARİHİ BELİRLEYİCİDİRTCK 188/4-a uygulamasında iki husus belirleyicidir: ele geçen maddenin türü (188/4-a kapsamında mı, yoksa esrar gibi kapsam dışı mı) ve metamfetamin dosyalarında suç tarihi (5 Nisan 2023 öncesi/sonrası). Madde türünün kriminal incelemeyle doğru tespiti ve suç tarihinin belirlenmesi, cezanın alt sınırını 10 yıldan 15 yıla çıkaracak ya da artırımı hiç uygulatmayacak kadar önemlidir. Bu nedenle savunmanın en baştan doğru kurgulanması kritiktir.

Uyuşturucu ticareti suçunda savunma ve zorunlu müdafilik için: Ceza Davasında Avukat Tutmak Zorunlu mudur? | Etkin pişmanlık indirimi: TCK 192 Etkin Pişmanlık

Sıkça Sorulan Sorular

TCK 188/4-a maddesi nedir?

Uyuşturucu ticaretinin belirli ağır maddelerle işlenmesi hâlinde cezanın yarı oranında artırılmasını öngören nitelikli hâldir. Kapsam: eroin, kokain, morfin, bazmorfin, sentetik kannabinoid (bonzai), metamfetamin. Temel ceza (188/3) belirlenip üzerine %50 eklenir. Alt sınır 10 yıldan 15 yıla çıkar. Esrar kapsamda değildir.

TCK 188 yatarı nedir?

Yatar, verilen cezadan farklıdır. Koşullu salıverilme + denetimli serbestlik hükümlerine göre hesaplanır. Uyuşturucu ticareti daha ağır infaz rejimine tabi olabildiğinden yatar uzundur. 188/4-a artırımı cezayı (10→15 yıl) yükselttiğinden yatarı da uzatır. Kesin süre; ceza miktarı, artırımlar, güncel infaz mevzuatı ve tekerrüre göre değişir.

Metamfetamin (met) satmanın cezası nedir?

Uyuşturucu ticareti (TCK 188/3): 10 yıldan az olmamak üzere hapis + 1.000-20.000 gün adli para. Metamfetamin 5 Nisan 2023 sonrası 188/4-a kapsamında olduğundan yarı artırım → alt sınır fiilen 15 yıl. 5 Nisan 2023 öncesi suçta artırım uygulanmaz. Kişisel kullanımsa (ticaret kastı yoksa) eylem TCK 191 (2-5 yıl) olabilir.

Yargıtay’a göre metamfetamin kişisel kullanım sınırı nedir?

Kanunda sabit gram yoktur, sınır Adli Tıp + Yargıtay içtihatlarıyla, maddeye ve olaya göre belirlenir. Miktar sınırda + ticaret delili yok → kullanma (TCK 191). Sınırı çok aşan + paketleme/terazi → ticaret (188/3) ve 188/4-a ile ağırlaşır. Ticaret kastı kesin ispatlanamazsa şüpheden sanık yararlanır.

Metamfetamin 188/4-a kapsamına ne zaman girdi?

5 Nisan 2023‘te yürürlüğe giren 7445 sayılı Kanun ile. Bu tarihten sonra işlenen metamfetamin ticaretinde yarı artırım uygulanır. Öncesinde ise metamfetamin o tarihte kapsamda olmadığından, lehe kanun gereği artırım uygulanamaz. Aleyhe hüküm geçmişe yürümez. Bu yüzden suç tarihi kritiktir.

Esrar ticaretinde TCK 188/4-a artırımı uygulanır mı?

Hayır. Esrar bu bentte sayılmaz, esrar ticaretinde madde türüne dayalı (188/4-a) artırım uygulanmaz ve ceza temel fıkra (188/3) üzerinden (alt sınır 10 yıl) belirlenir. Ancak diğer nitelikli hâller (örgüt, çocuğa satma, okul yakını) esrarda da cezayı artırabilir. Yani sadece madde türü artırımı esrarda yoktur.

TCK 188/4-a artırımı temel cezaya nasıl eklenir?

(1) Önce temel ceza (ticarette 188/3, imalde 188/1) alt sınırdan belirlenir. (2) Madde 188/4-a kapsamındaysa temel cezaya yarı oranında (%50) eklenir (örn. 12 yıl → 18 yıl). (3) Sonra diğer nitelikli hâller (örgüt vb.) ve etkin pişmanlık/takdiri indirim sırayla uygulanır. Artırım bağımsız ceza değil, temel cezanın yarısı kadar eklemedir.

188/4-a’da eroin ve kokain arasında ceza farkı var mı?

Hayır. Eroin, kokain, morfin, bazmorfin, sentetik kannabinoid ve metamfetamin aynı bent (188/4-a) kapsamında olduğundan, hepsinde aynı yarı oranında artırım uygulanır. Bu maddeler arasında artırım oranı bakımından fark yoktur. Ceza farkı, miktar, diğer nitelikli hâller (örgüt/çocuk/yer) ve somut olayın koşullarından doğar. Madde esrar ise bu artırım hiç uygulanmaz.

Yazarlar Hakkında
Avukat Hüseyin Yurtseven — Parla Hukuk & Danışmanlık, AnkaraBu içerik, Ankara Barosu’na kayıtlı Avukat Hüseyin Yurtseven tarafından hazırlanmış ve hukuki doğruluğu onaylanmıştır. Parla Hukuk olarak uyuşturucu suçları (TCK 188 ve TCK 191), nitelikli haller (TCK 188/4-a), lehe kanun uygulaması, etkin pişmanlık ve savunma dahil olmak üzere ceza hukuku alanında müvekkillere hizmet sunmaktayız. Buradaki bilgiler genel bilgilendirme niteliğindedir, hukuki tavsiye değildir ve hiçbir biçimde uyuşturucu ticaretini ya da kullanımını teşvik etmez. Ceza ve infaz mevzuatı dönemsel değişebildiğinden, her somut olay güncel mevzuat ışığında değerlendirilmelidir.

Ceza HukukuTCK 188/4-aMetamfetaminNitelikli HallerUyuşturucu Ticareti

TCK 188/4-a nitelikli hal, metamfetamin/eroin/kokain ticareti suçlaması, suç tarihi değerlendirmesi ve savunma süreciniz için Avukat Hüseyin Yurtseven ile iletişime geçebilirsiniz.

Hukuki Danışmanlık Alın

Parla Hukuk & Danışmanlık — İletişim

Adres: Beştepe Mah. Meriç Cad. No: 5 Milaslı 2000 Plaza A Blok No: 12 (4. Kat) Yenimahalle / Ankara
Telefon: 0 (312) 212 91 07 | GSM: 0 507 158 00 87
E-posta: parlahukuk@gmail.com | @parlahukuk