Kıdem Tazminatı Davası: Hesaplama ve Dilekçe 2026
Kıdem tazminatı davası; iş akdi haksız yere feshedilen veya kanunda belirtilen haklı gerekçelerle ayrılan işçinin kıdem tazminatını tahsil etmek için işverene karşı İş Mahkemesi‘nde açtığı bir işçi alacağı davasıdır. Dava açmadan önce zorunlu arabuluculuk sürecinin tamamlanması zorunludur. Alacak miktarı başlangıçta kesin olarak bilinmiyorsa belirsiz alacak davası (HMK m.107) olarak açılır.
BU YAZIMIZDA NELER BULACAKSINIZ
- Kıdem Tazminatı Nedir? Yasal Dayanak
- Kıdem Tazminatı Şartları
- Kıdem Tazminatı Kimlere Verilir?
- Kıdem Tazminatı Verilmeyen Haller
- Kıdem Tazminatı Hesaplama (Formül ve Örnek)
- Kıdem Tazminatı Tavanı
- Zamanaşımı Süresi: 5 Yıl
- Arabuluculuk Zorunluluğu
- Kıdem Tazminatı Davası Nasıl Açılır?
- Dava Açma Ücreti ve Masraflar
- Dava Ne Kadar Sürer?
- Davayı Kazanırsa Ne Olur?
- Kıdem Tazminatı Davası Dilekçe Örneği
- Yargıtay Emsal Kararları
- Sık Sorulan Sorular
Kıdem Tazminatı Nedir? Yasal Dayanak
Kıdem tazminatı; iş sözleşmesi belirli koşullarda sona eren işçinin, işverene karşı çalışarak kazandığı kıdemi karşılığında talep ettiği özel bir tazminat türüdür. 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14. maddesi bu tazminatın temel yasal dayanağını oluşturmaktadır. 4857 sayılı İş Kanunu yürürlüğe girmiş olsa da kıdem tazminatına ilişkin hükümler hâlâ 1475 sayılı eski Kanun’un 14. maddesiyle düzenlenmektedir.
1475 SAYILI İŞ KANUNU MADDE 14 — KIDEM TAZMİNATI
Kıdem Tazminatı Şartları
Kıdem Tazminatı Şartları
Kıdem tazminatına hak kazanmak için üç temel şartın birlikte gerçekleşmesi gerekmektedir:
1. En Az 1 Tam Yıl Çalışma Şartı
Aynı işveren yanında kesintisiz ya da toplamda en az 1 tam yıl çalışılmış olması zorunludur. 1 yıl dolmadan iş sözleşmesi sona ererse kıdem tazminatı hakkı doğmaz. Çalışma süresi hesabında fiilen işe başlama tarihi esas alınır; deneme süresi de bu hesaba dahildir.
2. İş Sözleşmesinin Uygun Şekilde Sona Ermesi
Her fesih kıdem tazminatı hakkı doğurmaz. Aşağıda hangi fesih türlerinin tazminat hakkı doğurduğu ayrıntılı biçimde ele alınmaktadır.
3. İş Kanunu’na Tabi İş Sözleşmesiyle Çalışma
Kıdem tazminatı yalnızca 4857 ve 1475 sayılı İş Kanunu kapsamındaki iş sözleşmeleriyle çalışan işçilere uygulanır. Basın İş Kanunu, Deniz İş Kanunu ve bazı özel sektör çalışanları farklı düzenlemelere tabidir. Devlet memurları (657 sayılı Kanun) kıdem tazminatı değil ikramiye sistemine tabidir.
Kıdem Tazminatı Kimlere Verilir?
1475 sayılı Kanun’un 14. maddesi, kıdem tazminatına hak kazandıran fesih ve ayrılma nedenlerini sınırlı sayıda belirlemiştir:
| Ayrılma Nedeni | Kıdem Tazminatı Durumu |
|---|---|
| İşverenin haksız feshi (geçersiz neden) | Hak kazanır |
| İşçinin 4857 s.K. m.24 kapsamında haklı nedenle istifası | Hak kazanır |
| Askerlik nedeniyle ayrılma (erkek işçi) | Hak kazanır |
| Emeklilik (yaş, prim veya sigortalılık süresini doldurmak) | Hak kazanır |
| SGK’dan yaşlılık aylığına hak kazanarak emekli olma | Hak kazanır |
| Evlilik nedeniyle ayrılma (kadın işçi — evlilik tarihinden 1 yıl içinde) | Hak kazanır |
| İşçinin ölümü | Mirasçıları hak kazanır |
Kıdem Tazminatı Verilmeyen Haller
- Haklı sebep olmaksızın kendi isteğiyle istifa etme: Ücretsiz izin talebi, başka iş teklifi veya kişisel nedenlerle istifa kıdem tazminatı hakkını ortadan kaldırır.
- İşverenin haklı nedenle feshi: Hırsızlık, güven ihlali, işe gelmeme, sarhoş gelme gibi 4857 s.K. m.25/II kapsamındaki ağır kusurlar nedeniyle yapılan fesih tazminat hakkı doğurmaz.
- 1 yılı doldurmadan ayrılma: Hangi nedenle olursa olsun 1 yıldan önce ayrılma kıdem tazminatı hakkını sona erdirir.
- Belirli süreli sözleşmede süre dolumu: Başlangıçta kararlaştırılan sürenin bitmesiyle sona eren sözleşmede kıdem tazminatı doğmaz (arka arkaya yenilenen belirli süreli sözleşmeler bu kural dışında değerlendirilir).
Kıdem Tazminatı Hesaplama (Formül ve Örnek)
Kıdem tazminatı; işçinin son aldığı giydirilmiş brüt ücret üzerinden, her tam çalışma yılı için 30 günlük ücret esasına göre hesaplanır.
Kıdem Tazminatı = Giydirilmiş Brüt Günlük Ücret × 30 × Çalışılan YılGiydirilmiş Brüt = Brüt Maaş + (Yıllık İkramiye ÷ 12) + (Yıllık Prim ÷ 12)
+ Aylık Yol + Aylık Yemek Yardımı (nakdi ise)Örnek: 40.000 TL giydirilmiş brüt ücret × (30/30) × 7 yıl = 280.000 TL
Yılın tamamı dolmayan çalışma süreleri orantılı olarak hesaba katılır. Örneğin 7 yıl 8 aylık hizmet süresinde 8 aylık kısım için de (8/12 oranında) ayrı hesaplama yapılır.
Giydirilmiş Brüt Ücrete Dahil Olan Kalemler (Yargıtay İçtihadı)
Düzenli ve sürekli nitelikte ödenen tüm haklar giydirilmiş brüt ücrete dahil edilmelidir: yol yardımı, yemek yardımı (nakdi), yakacak yardımı (nakdi), düzenli prim ödemeleri, devamlılık arzeden ikramiyeler ve konut yardımı. Geçici nitelikte veya düzensiz ödenen yardımlar bu hesaba dahil edilmez.
Kıdem Tazminatı Tavanı
Kıdem tazminatı hesabında kullanılacak aylık ücret yasal kıdem tazminatı tavanını aşamaz. Bu tavan 6 ayda bir güncellenmektedir. Tavanı aşan ücret üzerinden hesaplama yapılamaz; aşan kısım için tavan miktarı esas alınır. Güncel tavan değeri için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı‘nın resmi sitesini inceleyiniz.
Zamanaşımı Süresi: 5 Yıl
7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ile getirilen düzenleme uyarınca kıdem tazminatı alacağında zamanaşımı süresi, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren 5 yıldır.
Arabuluculuk Zorunluluğu
7036 sayılı Kanun’un 3. maddesi uyarınca kıdem tazminatı davası açılmadan önce zorunlu arabuluculuk sürecine başvurmak gerekmektedir. Bu ön koşul yerine getirilmeksizin açılan davalar usulden reddedilir.
Arabuluculuk Bürosuna Başvuru
İşyerinin ya da işçinin ikamet adresinin bulunduğu yerdeki Arabuluculuk Bürosu’na başvurulur. Başvuru ücretsizdir.
Görüşme Süreci
Atanan arabulucu, tarafları 3 hafta (uzatma hâlinde 1 hafta daha) içinde toplantıya davet eder. Toplantıya katılmak zorunludur; katılmayan taraf yargılama giderlerine mahkûm edilebilir.
Anlaşma veya Son Tutanak
Arabuluculukta anlaşma sağlanırsa tutanak icra edilebilir belge niteliği kazanır. Anlaşma sağlanamazsa son tutanakla İş Mahkemesi’nde dava açılır.
Kıdem Tazminatı Davası Nasıl Açılır?
Kıdem Tazminatı Davası Nasıl Açılır?
Arabuluculuk son tutanağı alındıktan sonra kıdem tazminatı davası İş Mahkemesi’nde açılır. Görevli mahkeme İş Mahkemesi; yetkili mahkeme ise işverenin merkez adresi veya işçinin çalıştığı işyerinin bulunduğu yer mahkemesidir.
Belirsiz Alacak Davası Olarak Açmanın Önemi
Kıdem tazminatı miktarı bordro incelemesi yapılmadan tam olarak hesaplanamıyorsa belirsiz alacak davası (HMK m.107) olarak açılır. Başlangıçta asgari bir miktar belirtilir; bilirkişi raporu sonucunda talep artırılabilir. Belirsiz alacak yerine tam alacak davası açılması ve miktarın düşük gösterilmesi hak kaybına yol açabilir.
Dava Açma Ücreti ve Masraflar
| Masraf Kalemi | Açıklama |
|---|---|
| Arabuluculuk | Anlaşma sağlanamazsa devlet tarafından karşılanır — ücretsiz |
| Dava harcı (başvuru + peşin) | Nispi ve maktu harç; talep miktarına göre değişir |
| Gider avansı | Tebligat, tanık çağrısı ve diğer işlemler için (genellikle 2.000–5.000 TL) |
| Bilirkişi ücreti | Bordro ve hesaplama analizi için atanan bilirkişiye (1.500–4.000 TL) |
| Avukatlık ücreti | Baro asgari ücret tarifesine göre değişir; sözleşmeyle belirlenir |
| İlam vekalet ücreti | Dava kazanılırsa karşı taraf aleyhine hükmedilir; avukata aittir |
Kıdem Tazminatı Davası Ne Kadar Sürer?
| Aşama | Tahmini Süre |
|---|---|
| Arabuluculuk | 3–6 hafta |
| İlk derece İş Mahkemesi | 1–2 yıl |
| İstinaf (BAM) | 6 ay – 1,5 yıl |
| Yargıtay (gerekirse) | 1–2 yıl |
| Toplam (kötümser senaryo) | 3–4 yıl |
Davanın hızını etkileyen başlıca faktörler: bilirkişi raporu bekleme süresi, işverenin itirazlarının yoğunluğu, tanık dinletme sayısı ve adli tatil (20 Temmuz – 31 Ağustos).
Davayı Kazanırsa Ne Olur?
İşçi kıdem tazminatı davasını kazanırsa mahkeme; asıl kıdem tazminatı miktarına iş sözleşmesinin feshedildiği tarihten itibaren en yüksek banka mevduat faizi eklenerek ödenmesine hükmeder. Bu faiz türü yasal faizden farklıdır ve çok daha yüksek bir oran anlamına gelir; dava uzun sürdükçe faiz birikimi de artmaktadır.
İşveren Ödeme Yapmazsa Ne Olur?
Mahkeme kararı kesinleştikten sonra işveren gönüllü ödeme yapmazsa icra takibi başlatılır. İşverenin banka hesaplarına, araçlarına, taşınmazlarına ve diğer mal varlıklarına haciz uygulanabilir. Ayrıca kararın geç infazı nedeniyle ek faiz de işlemeye devam eder.
Kıdem Tazminatı Davası Dilekçe Örneği
Aşağıdaki taslak, arabuluculuk son tutanağı alındıktan sonra İş Mahkemesi’ne sunulacak dava dilekçesinin temel yapısını göstermektedir. Köşeli parantez içindeki bilgiler somut dayanıza göre doldurulmalıdır.
[YER] İŞ MAHKEMESİ’NEDAVACI : [Ad Soyad] — TC: [xxxxxxxxxx]
Adres: [Tam adres]
DAVALI : [İşveren Firma Adı — Vergi/TC No]
Adres: [İşyeri adresi]
KONU : Kıdem Tazminatı Alacağı (Belirsiz Alacak)AÇIKLAMALAR:
Davalıya ait işyerinde [başlangıç tarihi] – [bitiş tarihi]
arasında [pozisyon] olarak çalıştım. Son aylık brüt ücretim
[giydirilmiş brüt ücret] TL idi. İş sözleşmem [haksız fesih /
haklı nedenle istifa] ile sona erdi. Kıdem tazminatı
ödenmediğinden dava açma zorunluluğu doğmuştur.
ARABULUCULUK : [Arabuluculuk bürosu adı] bürosundaki
görüşme [tarih] tarihinde son bulmuş, anlaşma
sağlanamamıştır (Son Tutanak ekte).
DELİLLER : Bordro ve SGK kayıtları, işten çıkarma
belgesi, arabuluculuk tutanağı, tanık listesi,
bilirkişi incelemesi
TALEP : Şimdilik [……] TL olarak açılan bu davanın
bilirkişi incelemesi sonucunda artırılması hakkı
saklı tutulmak kaydıyla kabulüne karar verilmesini
saygıyla arz ederim.
Tarih: …./../2026 İmza: ……………….
Yargıtay Emsal Kararları
YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ — GİYDİRİLMİŞ BRÜT ÜCRETİN HESABIKıdem tazminatı hesabında salt temel maaşın değil, düzenli ve sürekli ödenen tüm hakların (yol, yemek, prim, ikramiye vb.) giydirilmiş brüt ücrete dahil edilmesi gerektiğini hükme bağlamıştır. Yalnızca çıplak ücret üzerinden hesaplama yapan kararları bozmuş; işçi lehine daha kapsamlı bir hesaplama standardı belirlemiştir.
YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ — HAKLİ NEDENLE İSTİFA VE KIDEMİşverenin ücret ödememesi, prim kesintisi yapması ya da çalışma koşullarını tek taraflı ağırlaştırması gibi hâllerde işçinin 4857 s.K. m.24/II kapsamında haklı nedenle iş sözleşmesini feshedebileceğini ve bu durumda kıdem tazminatına hak kazanacağını teyit etmiştir.
YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ — EMEKLİLİKTE KIDEM TAZMİNATISGK’dan yaşlılık ya da malullük aylığına hak kazanan işçinin, bu hakkını kullanarak iş sözleşmesini feshetmesi hâlinde kıdem tazminatına hak kazanacağını net biçimde ortaya koymuştur. Bu durumda işverenin fesih yapmasına gerek yoktur; işçi kendisi feshedebilir.
YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ — İBRANAMENİN GEÇERLİLİĞİİşçinin işten ayrılırken imzaladığı ibranamelerin geçerli sayılabilmesi için iki koşulun birlikte sağlanması gerektiğini hükme bağlamıştır: sözleşmenin sona ermesinden 1 ay sonra imzalanmış olması ve ödemenin yapılmış olması. Bu koşulları taşımayan ibranamelere dayanılarak açılan davalar reddedilemez.
YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ — KIDEM TAZMİNATINDA FAİZ BAŞLANGICIKıdem tazminatı alacağında faiz başlangıcının, tazminatın muaccel hâle geldiği —yani iş sözleşmesinin feshedildiği— tarih olduğunu ve bu tarihten itibaren en yüksek banka mevduat faizi uygulanması gerektiğini teyit etmiştir. Dava tarihini değil, fesih tarihini esas alan bu içtihat işçi lehine son derece önemlidir.
Sık Sorulan Sorular
Kıdem tazminatınızı alamıyor veya dava sürecini nasıl yöneteceğinizi bilmiyorsanız Avukat Hüseyin Yurtseven ile iletişime geçin.
Parla Hukuk & Danışmanlık — İletişim
Adres: Beştepe Mah. Meriç Cad. No: 5 Milaslı 2000 Plaza A Blok No: 12 (4. Kat) Yenimahalle / Ankara
Telefon: 0 (312) 212 91 07 | GSM: 0 507 158 00 87
E-posta: parlahukuk@gmail.com | @parlahukuk