Aile Hukuku
Yayınlayan author-avatar
0
Boşanma Davası Sürerken Eşlerin Hakları Nelerdir?

Boşanma davası devam ederken eşlerin hakları çok boyutludur; çünkü evlilik hukuken sona ermemiştir. Dava süresince her iki taraf da evliliğin getirdiği yükümlülük ve güvencelerden yararlanmaya devam eder. Boşanma davası açılınca eşlerin hakları nelerdir sorusunun yanıtı; tedbir nafakası, geçici velayet, aile konutu şerhi, mal kaçırmayı önleme ve kişisel koruma tedbirlerini kapsamaktadır.

BU YAZIMIZDA NELER BULACAKSINIZ

  1. Temel İlke: Karar Kesinleşene Kadar Evlilik Sürer
  2. Tedbir Nafakası: Boşanma Süresince Tedbir Nafakası ve Velayet Talebi
  3. Geçici Velayet ve Kişisel İlişki Düzenlemesi
  4. Boşanma Aşamasında Müşterek Konutta Kalma Hakkı
  5. Boşanma Davası Devam Ederken Evden Ayrılmak Hakları Etkiler mi?
  6. Boşanma Davası Sürerken Mal Kaçırmayı Önleme Hakları
  7. Boşanma Davası Sürerken Eşin Sigortasından Yararlanma
  8. Boşanma Davası Devam Ederken Başkasıyla Sevgili Olmak Suç mu?
  9. 6284 Sayılı Kanun: Acil Koruma ve Uzaklaştırma Kararları
  10. Dava Sürerken Eşlerden Biri Ölürse Miras Hakkı
  11. Yargıtay Emsal Kararları
  12. Sıkça Sorulan Sorular

Temel İlke: Karar Kesinleşene Kadar Evlilik Sürer

Boşanma davası açılması, evliliği hemen sona erdirmez. Mahkeme kararının kesinleştiği ana kadar eşler resmi olarak evli kabul edilmekte; buna bağlı olarak mali, hukuki ve kişisel tüm yükümlülükler yürürlükte kalmaktadır. Bu temel ilke; eşlere hem koruma sağlar hem de dava süresince belirli davranışları hukuken sınırlandırır.

Tedbir NafakasıAcil talep edilebilir
Geçici VelayetHâkim resen düzenler
Aile Konutu ŞerhiTMK 194 — Tapu tescili
Mal TedbiriTMK 199 — İhtiyati tedbir
Boşanma Süresince Tedbir Nafakası ve Velayet Talebi

Boşanma Süresince Tedbir Nafakası ve Velayet Talebi

Tedbir Nafakası: Boşanma Süresince Tedbir Nafakası ve Velayet Talebi

Boşanma süresince tedbir nafakası ve velayet talebi; dava açılır açılmaz ya da ön inceleme duruşmasında hâkimden talep edilebilecek en acil hukuki araçlardır.

“Hâkim, boşanma veya ayrılık davası süresince gerekli olan, özellikle eşlerin barınmasına, geçimine, eşlerin mallarının yönetimine ve çocukların bakım ve korunmasına ilişkin geçici önlemleri resen alır.”
TÜRK MEDENİ KANUNU MADDE 169 — DAVA SÜRESİNCE GEÇİCİ ÖNLEMLER

Tedbir Nafakası Nedir ve Nasıl Talep Edilir?

Tedbir nafakası; dava süresince ekonomik olarak güçsüz kalan eşin ya da çocukların geçimini güvence altına alan geçici bir ödeme yükümlülüğüdür. Ön inceleme duruşmasında talep edilmesi hâlinde hâkim aynı oturumda karar verebilir. Acil durumlarda dilekçeyle duruşma öncesinde de talep yapılabilir. Karar kesinleşmeden önce uygulanır; icrası mümkündür.

Tedbir Nafakası Miktarı Neye Göre Belirlenir?

Hâkim; nafaka talep eden eşin yaşam standardını, giderlerini, karşı eşin gelirini ve müşterek çocukların ihtiyaçlarını değerlendirerek miktarı takdir eder. Tedbir nafakası, boşanma kararıyla birlikte iştirak ya da yoksulluk nafakasına dönüşür.

Geçici Velayet ve Kişisel İlişki Düzenlemesi

Dava süresince çocuklar için de geçici düzenleme yapılması zorunludur. Hâkim TMK 169 kapsamında geçici velayeti ve velayeti almayan ebeveynin çocukla kişisel ilişki kurma takvimini karara bağlar.

  • Geçici velayet; dava boyunca çocuğun hangi ebeveynde kalacağını belirler.
  • Velayeti almayan ebeveyn için haftalık görüşme günleri ve saatleri düzenlenir.
  • Geçici velayet kararına uyulmaması; hem kişisel ilişki hakkı ihlali hem de ilerleyen süreçte velayet değiştirme gerekçesi oluşturur.
  • Çocuğun kişisel ilişki kurulmasını engelleyen ebeveyn hakkında icra kanalıyla çocuk teslimi prosedürü başlatılabilir.

Boşanma Aşamasında Müşterek Konutta Kalma Hakkı

Boşanma aşamasında müşterek konutta kalma hakkı; pek çok kişinin dava açtıktan sonra nasıl kullanacağını bilmediği kritik bir haktır.

“Eşlerden biri, diğer eşin açık rızası bulunmadıkça aile konutunu devredemez veya aile konutu üzerindeki hakları sınırlayamaz. Rızayı sağlayamayan eş, hâkimin müdahalesini isteyebilir.”
TÜRK MEDENİ KANUNU MADDE 194 — AİLE KONUTU ŞERHİ

Aile Konutu Şerhi

Tapu Müdürlüğü’ne başvurularak konut tapusuna “aile konutu şerhi” konulabilir. Bu şerh sayesinde; tapusu yalnızca diğer eş üzerinde olan aile konutu, rıza alınmadan ya da mahkeme kararı olmaksızın satılamaz, devredilemez veya üçüncü kişiye kiralanamaZ. Parla Hukuk olarak dava açıldığında bu şerhin derhal talep edilmesini önermekteyiz.

Evde Kalmaya Devam Etme Hakkı

Boşanma davası açılmış olması, eşlerden birinin konutan çıkarılması için yeterli hukuki dayanak değildir. Rıza ya da mahkeme kararı olmaksızın diğer eşi evden atmak; konut dokunulmazlığı ihlali oluşturabilir. Çıkarılma tehlikesi varsa 6284 kapsamında koruma kararı talep edilmelidir.

Boşanma Davası Devam Ederken Evden Ayrılmak Hakları Etkiler mi?

Boşanma davası devam ederken evden ayrılmak hakları etkiler mi sorusu; ayrılığın hem mali hem de hukuki sonuçları açısından titizlikle değerlendirilmesi gereken bir konudur.

Durum Olası Hukuki Sonuç
Mahkeme kararı olmaksızın evi terk etmek Tek başına hak kaybına yol açmaz; ancak velayet sürecinde olumsuz değerlendirilebilir
Çocuğu evde bırakarak ayrılmak Geçici velayet kaybına zemin hazırlayabilir
Aile konutuna geri dönmek istemek Hukuki hak mevcuttur; engelleme hâlinde mahkeme yoluyla giriş talep edilebilir
Kira ödeyerek başka yerde kalmak Kira giderleri, tedbir nafakası hesabında dikkate alınabilir
Önemli Uyarı: Evi terk etmeden önce bir avukattan görüş almak; özellikle velayet ve aile konutu hakları açısından gereksiz risk almayı önler. Parla Hukuk olarak bu aşamada müvekkillere somut strateji rehberliği sunmaktayız.

Boşanma Davası Sürerken Mal Kaçırmayı Önleme Hakları

Boşanma davası sürerken mal kaçırmayı önleme hakları; mal rejimi tasfiyesinde en büyük hak kayıplarını doğuran alanlardandır.

“Eşlerden her biri, diğerinin rızası olmaksızın yapacağı tasarruflarla ailenin ekonomik temelini sarsacak nitelikte harcama veya devirler yapamaz. Hâkim, bu hakların kullanımını sınırlayabilir.”
TÜRK MEDENİ KANUNU MADDE 199 — TASARRUF YETKİSİNİN SINIRLANMASI

İhtiyati Tedbir ile Mal Tespiti ve Dondurma

Dava açılırken ya da dava süresince mahkemeden ihtiyati tedbir talep edilerek; eşin taşınmazları, araçları ve banka hesapları üzerindeki tasarruf yetkisi kısıtlanabilir. Bloke kararı alınması hâlinde satış, devir ya da para transferi yapılamaz.

Muvazaa (Danışıklı Devir) Davası

Eş, mal varlığını gerçek değerinin çok altında yakınlarına ya da iş ortaklarına devrediyorsa; bu işlem muvazaa (danışıklı devir) iddiasıyla iptal davası yoluyla geçersiz kılınabilir. Mahkeme; devre konu değer, işlemin zamanlaması ve ilişkinin niteliğini birlikte değerlendirir.

Boşanma Davası Sürerken Eşin Sigortasından Yararlanma

Boşanma davası sürerken eşin sigortasından yararlanma hakkı; evlilik hukuken devam ettiği sürece korunmaktadır.

  • SGK Sağlık Güvencesi: Boşanma kararı kesinleşene kadar sigortalı eşe bağlı olarak sağlık hizmetlerinden yararlanılmaya devam edilir. Dava açılmış olması bu güvenceyi kesmez.
  • Emeklilik ve Sosyal Güvenlik Hakları: Evlilik sona ermedikçe eşin emeklilik haklarından kaynaklanan aile zammı ve benzeri sosyal yardımlar kesilmez.
  • Özel Sağlık Sigortası: Eşin adına bağlı özel sigortalarda durum poliçe şartlarına göre değişir; dava sürecinde sigorta şirketiyle iletişime geçilmesi önerilir.

Boşanma Davası Devam Ederken Başkasıyla Sevgili Olmak Suç mu?

Boşanma davası devam ederken başkasıyla sevgili olmak suç mu sorusu; pek çok kişinin merak ettiği ancak yanlış anlaşılan bir meseledir.

Hukuki Boyut: Sadakat Yükümlülüğü Devam Eder

Boşanma davası açılmış olması, evliliği hukuken sona erdirmez. Bu nedenle sadakat yükümlülüğü (TMK 185) dava boyunca yürürlüktedir. Dava süresince başkasıyla yaşanan ilişki; zinayı ispat eden deliller mevcutsa boşanma davasında kusur değerlendirmesine ve tazminat hesabına olumsuz etki edebilir.

Cezai Boyut

Türk Ceza Kanunu’nda “zina” artık suç olarak düzenlenmemektedir. Dolayısıyla boşanma davası devam ederken başka biriyle ilişkiye girmek cezai sorumluluk doğurmaz; ancak boşanma davasında kusur olarak değerlendirilebilir ve tazminat miktarını etkileyebilir.

6284 Sayılı Kanun: Acil Koruma ve Uzaklaştırma Kararları

Boşanma süreci; zaman zaman şiddet, tehdit ya da psikolojik baskı ortamında devam etmektedir. Bu gibi durumlarda 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun kapsamında acil koruma tedbirleri talep edilebilir.

  • Eşin ortak konuttan uzaklaştırılması
  • Davacıya ve çocuklara yaklaşma yasağı getirilmesi
  • Telefonla iletişim yasağı
  • Çocukların okul ya da kreşinden alınmasının önlenmesi
  • Barınma ve güvenlik yardımı sağlanması
Acil Durum: Tehdit ya da şiddet söz konusuysa aile mahkemesine ya da sulh ceza hâkimliğine derhal başvurulabilir; gerek duyulursa avukat aranmaksızın doğrudan nöbetçi hâkime dilekçe sunulabilir.

Dava Sürerken Eşlerden Biri Ölürse Miras Hakkı

Boşanma davası devam ederken eşlerden birinin hayatını kaybetmesi; miras hukuku açısından önemli sonuçlar doğurur.

“Boşanma davası devam ederken eşlerden biri ölürse mirasçılık sıfatı sona ermez; hayatta kalan eş yasal mirasçı olmaya devam eder. Ancak boşanma davası sonuçlanmış ve karar kesinleşmişse mirasçılık hakkı düşer.”
TÜRK MEDENİ KANUNU MADDE 181 — BOŞANMADA MİRASÇILIK HAKLARI

Dava sürerken yaşanan ölüm, TMK 181 kapsamında değerlendirilir: ölüm anında evlilik hukuken devam ediyorsa hayatta kalan eş mirasçılık hakkını korur ve yasal miras payını alır. Boşanma kararı kesinleştikten sonra gerçekleşen ölüm ise mirasçılığı sona erdirir.

Yargıtay Emsal Kararları

Yargıtay Emsal Kararları

Yargıtay Emsal Kararları

YARGITAY 2. HUKUK DAİRESİ — TEDBİR NAFAKASININ ACİL TALEBİ VE GECİKMESİZ UYGULANMASITedbir nafakasının dava süresince ekonomik olarak güçsüz kalan eşin temel ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik olduğunu; hâkimin bu konuda re’sen harekete geçme yetkisine sahip olduğunu ve talepte bulunulması hâlinde ön inceleme duruşmasıyla eş zamanlı olarak da karara bağlanabileceğini hükme bağlamıştır.

YARGITAY 2. HUKUK DAİRESİ — DAVA SÜRESİNCE SADAKAT YÜKÜMLÜLÜĞÜ DEVAM EDERBoşanma davasının açılmış olmasının evlilik birliğini fiilen sona erdirmediğini; dolayısıyla sadakat yükümlülüğünün boşanma kararı kesinleşene kadar yürürlükte kaldığını ve dava süresince yaşanan ilişkilerin kusur değerlendirmesinde ve tazminat hesabında dikkate alınabileceğini hükme bağlamıştır.

YARGITAY 8. HUKUK DAİRESİ — DAVA SÜRESİNDE ALINAN MALLAR MAL REJİMİ TASFİYESİNE GİRERMal rejiminin boşanma davasının açıldığı tarihte sona erdiğini; bu tarihten sonra edinilen malların edinilmiş mal sayılmayacağını, ancak dava açılmadan önce elde edilen tüm malların tasfiye kapsamında kaldığını hükme bağlamıştır. Dava tarihi; mal rejimi tasfiyesinin başlangıç kesim noktasıdır.

YARGITAY 2. HUKUK DAİRESİ — AİLE KONUTU ŞERHİ VE GEÇİCİ TEDBİRDava süresince aile konutunun devrine ya da üzerindeki haklarının kısıtlanmasına yönelik girişimlerin; TMK 194 kapsamında aile konutu şerhi konulması ve mahkemeden ihtiyati tedbir alınması yoluyla engellenebileceğini ortaya koymuştur. Bu karar, aile konutu güvencesinin dava sürecindeki pratik uygulamasını netleştirmiştir.

Sıkça Sorulan Sorular

Boşanma davası açıldıktan sonra kocam maaş kartımı aldı veya para vermiyor, ne yapabilirim?
Ön inceleme duruşmasında ya da öncesinde hâkimden acil tedbir nafakası talep edilebilir. Tedbir nafakası kararı, karşı tarafın icrası mümkün olan geçici bir ödeme yükümlülüğüdür. Maaş kartının alınması mülkiyet hakkı ihlaline yol açtığından hem hukuki hem de gerekirse cezai yollara başvurulabilir.
Dava devam ederken eşimin ailesinin evime gelmesini engelleyebilir miyim?
6284 sayılı Kanun kapsamında aile mahkemesinden ya da sulh ceza hâkimliğinden koruma kararı talep edilebilir. Bu karar eşin ve üçüncü kişilerin konuta girmesini, müşterek hayata müdahalesini yasaklayabilir. Şiddet ya da ciddi tehdit belgelenemiyorsa bile rahatsızlık verici müdahaleler için hâkime şikâyet yolu açıktır.
Boşanma aşamasında eşim benden habersiz bankadaki paraları çekerse ne olur?
TMK 199 kapsamında mahkemeden ihtiyati tedbir alınarak ortak ya da eşin hesaplarına bloke konulması talep edilebilir. Dava süresince gerçekleştirilen haksız çekimler mal rejimi tasfiyesinde hesaba katılır; kasıtlı mal kaçırma girişimleri muvazaa davası yoluyla iptal ettirilebilir.
Dava açılınca çocuğumu görebilmem için hâkim gün belirler mi?
Evet. Hâkim TMK 169 kapsamında dava süresince geçerli geçici velayet ve kişisel ilişki düzenlemesi yapabilir. Bu düzenleme; hangi ebeveynin çocukla nerede ve ne zaman kalacağını geçici olarak belirler. Karara uyulmaması icra yoluyla yaptırıma tabidir.
Boşanma davası sürerken eşlerden biri vefat ederse miras hakkı ne olur?
TMK 181 uyarınca dava sürerken ölüm gerçekleşirse hayatta kalan eş yasal mirasçı olmaya devam eder ve miras payını alır. Boşanma kararı kesinleştikten sonra ölüm gerçekleşirse mirasçılık hakkı düşer. Dava açılmış olması tek başına mirasçılığı sona erdirmez.
Eşim ortak evin elektrik, su veya doğalgaz aboneliğini kapatırsa yasal hakkım var mıdır?
Evet. Bu davranış hakkın kötüye kullanılmasıdır. Aile mahkemesinden aboneliklerin yeniden tesis edilmesi talep edilebilir. Kasıtlı kesinti; dava sürecinde kusur değerlendirmesine de olumsuz yansımaktadır.
Boşanma davası devam ederken kendi adıma aldığım mal veya araba mal paylaşımına girer mi?
Mal rejimi dava açıldığı tarihte sona ermiş sayılır (TMK 225). Bu tarihten sonra edinilen mallar artık mal paylaşımı kapsamına girmez. Dava açılmadan önce edinilen mallar ise tasfiye kapsamındaki edinilmiş mallardır.
HY
Yazarlar Hakkında
Avukat Hüseyin Yurtseven — Parla Hukuk & Danışmanlık, AnkaraBu içerik, Ankara Barosu’na kayıtlı Avukat Hüseyin Yurtseven tarafından hazırlanmış ve hukuki doğruluğu onaylanmıştır. Parla Hukuk olarak boşanma süreci, tedbir nafakası, geçici velayet ve mal kaçırmayı önleme tedbirleri konularında Ankara’da müvekkillerimize hizmet sunmaktayız. Buradaki bilgiler hukuki tavsiye niteliği taşımaz; her somut olay kendi koşulları içinde değerlendirilmelidir.

Aile HukukuTedbir NafakasıAile Konutu ŞerhiGeçici VelayetAnkara Boşanma Avukatı

Boşanma süreci devam ederken haklarınızı korumak için Avukat Hüseyin Yurtseven ile görüşebilirsiniz.

Ankara Boşanma Avukatı

Parla Hukuk & Danışmanlık — İletişim

Adres: Beştepe Mah. Meriç Cad. No: 5 Milaslı 2000 Plaza A Blok No: 12 (4. Kat) Yenimahalle / Ankara
Telefon: 0 (312) 212 91 07  |  GSM: 0 507 158 00 87
E-posta: parlahukuk@gmail.com  |  @parlahukuk

 

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Ankara Avukat Kült Avukatlık Sakarya Avukat Uzman Mütalaası İstanbul Avukat Ankara Boşanma Avukatı İzmir Ceza Avukatı Kartal Avukat Kripto Para Avukatı